.jpeg)
KİŞİYİ DEDİKODU YAPMAYA TEŞVİK EDEN ŞEYLER
İNSANI GIYBET YAPMAYA SEVKEDEN ŞEYLER:
1-Hiddet, kızmak, başkasına kızan bir insan ona olan hırsından dolayı sürekli onu kötüler.
2- Arkadaşlarının teşvik etmesi:
3-Kendisi hakkında dedikodu yaplacağını zannedip, ondan önce davranıp kendini savunmak.
4-Kendisine atılan bir suçu başkasına yüklemek için yapılan gıybet.
5- Kendisinin bilgili ötekinin cahil olduğunu ortaya çıkarmak için yapılan gıybet.
6-Kıskançlık sebebiyle yapılan gıybet.
7-Şaka etmek, gülmek ,eğlenmek için yapılan gıybet.
8-Kibirinden dolayı ötekini küçük düşürmek için yapılan gıybet.
9-Dini kullanarak yapılan gıybet.
10-Acıyarak yapılan gıybet.
11-Allah için kızdığını söyleyerek yapılan gıybet.
Sayın okurlarım gıybetin caiz olduğu yani arkadan konuşmanın günah olmadığı sözler vardır.
EĞER NİYET KİŞİYİ KÖTÜLEMEK DEĞİL ÖVMEKSE BU DEDİKODU GÜNAH OLMAZ
Her kunuda olduğu gibi bu konudada niyet önemlidir. Eğer amacınız başkasını kötülemek değil,aksine öğmekse bu günah olmaz.
Mesela kısa boylular ve keller genelde zeki olur. Ahmette kısa boylu zeki, Mehmet kel zeki demek günah olmaz. çünkü burada amaç Ahmedi, Mehmedi kötülemek değil övmektir.
Bu örnekleri çoğaltmak mümkündür.
BİRİSİNDEN BAHSEDERKEN O KİMSENİN SOYADI AKLINIZA GELMİYORSA SIFATI AKLINIZA GELİYORSA O KİŞİNİN SIFATINI SÖYLEMEK GÜNAH DEĞİLDİR ÇÜNKÜ AMAÇ ONU AŞAĞILAMAK DEĞİL TANITMAKTIR
Veya birisinden bahsederken o kimsenin ismi aklınıza gelmiyorsa veya onun Ahmet ama hangi Ahmet olduğu konusunda tarif gerekiyorsa mesela topal Ahmet, veya kör Ammet gibi niyetiniz o kişinin kusurunu söylemek değil de o kişiyi tanıtmak ise o takdirde günah olmaz.
EĞER KŞİ SIFATIYLA ANILMAKTAN RAHATSIZLIK DUYMUYORSA ARKASINDAN SIFATIYLA ANMAK GÜNAH EDĞİLDİR
Veya bazı insanlar kendilerinin kusurlarıyla anılmasından rahatsızlık duymazlar. Kızmayacğını kesin olarak bildiğiniz bir kişiden bahsederken kusurlarıyla söylemekte bir beis yoktur.
Eğer arkasından söylediğiniz sözü ,duyduğunda rahatsız olmayacağından kesinlikle emin iseniz. O kişinin arkasından o sözü söylemek günah olmaz. Bir arkadaşınızın yüzüne karşı söylediğiniz şeyi arkasından konuşmanız günah değildir. Ancak yüzüne karşı söylerken yanlızmıydınız, yoksa yanınızda başkaları varmıydı? Bu önemlidir. İkiniz yanlızken ona söylediğinizden alınmayabilr, ama başkalarının yanında aynı sözü söylememizden rahatsız olabilir. Buna dikkat etmelidir.
Mesela bir toplumda topal Ahmet diyebiliyorsanız o kişiye ve o kişide bundan rahatsızlık duymuyorsa onun arkasından da topal Ahmet diyebilirsiniz.
YÜZÜNE KARŞI SÖYLEMEDİĞİ VEYA SÖYLEYEMEDİĞİ ŞEYİ BEN ONUN YÜZÜNE KARŞIDA SÖYLERİM DİYEREK DEDİKODU YAPAN KİŞİ HEM DEDİKODU HEMDE YALAN GÜNAHI İŞLEMİŞ OLUR
Ancak bazı insanlar dedikoduyu yaparken ben bunu onun yüzüne karşıda söylerim diyerek yalan söylüyorlar böylelikle hem dedikodu hemde yalan fiilini işlemiş oluyorlar. Halbuki onun arkasından söylediği sözleri ne söylemiştir nede söyleyebilir. Sadece yaptığı dedikoduya kılıf aramaktadır. Ki büyük günahtır.
DEDİKODUSU YAPILAN KİŞİYİ SAVUNMAK İÇİN YAPILAN DEDİKODUDA GÜNAH DEĞİLDİR
Bazende dedikodusu yapılan kişiyi savunmak için gıybet etmek gerekebilir. burada niyet savunmak olduğu için günah olmaz. Mesela hep ayyaş gezer denilen bir kişi için yok canım o kadarda değil blki bir iki kez içtiyse ayyaşmı olurmuş demek. Veya Ben onu hiç namazda görmedim camiye uğramaz denilen birinin arkasından yok canım o kadarda değil ben onu bazen cumalarda görüyorum demek günah olmaz. Çünkü burada ince bir nüans vardır. O kişide böyle bir sıfat yoktur dese yalan söylemiş olacak, üstelik karşısındakinin ikna edememiş ve karşısındakinin o kişinin hakkında daha fazla konuşmasına sebep olacak .Sussa kabullenmiş olacak
EN İYİSİ DEDİKODU OLAN YERDEN UZAKLAŞMAKTIR
Aslında en iyisi gıybet yapılan toplumdan derhal uzaklaşmaktır. Ancak uzaklaşmanın mümkün olmadığı zamanlarda böyle davranmalıdır.
EĞER KİŞİ AÇIKTAN GÜNAH İŞLİYORSA O KİŞİNİN DEDİKODUSUNU YAPMAK GÜNAH DEĞİLDİR AMA AMAÇ BU KİŞİYİ GÜNAHINDAN VAZGEÇİRMEK OLMALIDIR
Eğer bir insan açıktan günah işliyorsa O kişinin gıybetini yapmak günah değildir. Çünkü burada amaç açıktan günah işleyen adamı bu huyundan vazgeçirmektir.
TOPLUMA ZARAR VEREN KİŞİLERİN DEDİKODUSUNU YAPMAK GÜNAH DEĞİLDİR ÇÜNKÜ AMAÇ BU KİŞİNİN ZARARINDAN İNSANLARI KORUMAK ONUN ZARARLI OLDUĞUNU BİLMEYENLERİ UYARMAKTIR ESASINDA MÜSLÜMANLARIN GÖREVİ MÜSLÜMAN KARDEŞİNİ HER TÜRLÜ KÖTÜLÜKTEN KORUMAK DEĞİLMİDİR
Topluma ve insanlığa zarar veren kişilerin gıybetini yapmakta günah değildir. Çünkü amaç bu kişinin zararından insanları korumaktır. Onun zararlı olduğunu bilmeyenleri uyarmaktır.Esasında müslümanın görevi müslüman kardeşinin her türlü kötülüklerden korumak değilmidir.
